Thứ Năm, 20 tháng 4, 2017

  
  Chuyện vui:
Giấc mơ lạ

      Tan cuộc nhậu trưa, về tới phòng ông Bộc ngồi vào chiếc “ghế quyền lực” quen thuộc và gục xuống, nhanh chóng vào giấc ngủ. Hôm nay ông có giấc mơ lạ...
       Cầm cuốn sổ y bạ ông bước vào căn phòng lớn, trắng toát, có tấm biển màu đỏ, chữ vàng ghi “Phòng khám Thiên Đình”. “Ra mình đi khám bệnh”,- ông nghĩ. Trong phòng kê một chiếc bàn, một chiếc giường đơn trải ga trắng trông tựa chiếc quan tài. Một ông già trang phục màu gụ dáng như cụ đồ nho xưa. Trên bàn tấm biển ghi 4 chữ: Hải Thượng Lãn Ông. “Hình như mình đã gặp lão này. Tên hắn quen quen”. - Ông Bộc lục tìm trong trí nhớ.
      - Ngươi bệnh gì mà tới đây? - Lãn Ông hỏi.
     Nghe giọng bề trên, ông Bộc tức nhưng kìm giọng:
      - Ta chỉ kiểm tra toàn diện sức khỏe!
      Vừa xem y bạ Lãn Ông vừa hỏi:
      - Ngươi là Vương Bộc, nghề nghiệp: Phục vụ dân ư?
      - Mọi người chỉ nhìn đã biết ta là ai, sao ông chưa biết. - Ông Bộc trịch thượng.
      Nhìn ông Bộc từ đầu đến chân, Lãn Ông lắc đầu:
      - Ngươi phương phi như quan phụ mẫu. Phục vụ dân mà thế này chắc trần thế đời sống khá giả lắm rồi! Nào, nằm xuống để ta kiểm tra xem, chắc ngươi bị tăng huyết áp rồi đó.
      Ông Bộc vừa nằm xuống vừa cự nự:
      - Ta thì làm gì có bệnh. Mọi người phê bình ta là ham việc, không biết giữ gìn sức khỏe - tài sản quý giá của dân. Nhưng ta còn khỏe lắm. Mấy năm nữa đến tuổi hưu ta sẽ đề nghị kéo dài để được phục vụ dân nhiều hơn.
      Vừa đặt ống nghe vào ngực ông Bộc, Lãn Ông rụt phắt tay, hoảng hốt:
      - Trời, ngực ngươi sao lạnh như băng vậy? - Nói rồi Lãn Ông đưa chiếc nhiệt kế để đo, lập tức thang số tụt về 0 độ. - Bệnh nặng quá rồi, ta phải nội soi xem tâm can ngươi ra sao. - Nge ngóng, xem xét mấy phút, Lãn Ông lẩm bẩm:
       - Nhẫn tâm! Nhẫn tâm quá!
- Sao, tim ta có nhẫn vàng à? - Ông Bộc.
      Lãn Ông lắc đầu:
- Không phải nhẫn vàng mà là nhẫn tâm! Thế ra nơi ngươi phục vụ vẫn có những xã nghèo đến thế. Dân đói rớt trong ngày giáp hạt, trẻ em nheo nhóc mùa Đông chẳng có áo ấm đến trường…
      - Ừ thì đây đó vẫn còn những thôn bản chưa đủ ăn, phải cứu đói. Nhưng… dân cũng lười lắm, chẳng chịu làm, cứ chờ cứu trợ...
      - Dân nghèo đói như thế mà danh mục phí, thuế... các ngươi thu của dân dài hơn tờ sớ Nam Tào. Lại còn “sáng tạo” ra cái “lệ phí nuôi công bộc”! Một xã nghèo mà có mấy trăm người hưởng lương chăm dân. Giáo viên vùng sâu mà chỉ có mấy trăm ngàn đồng một tháng thì họ sống thế nào? Vậy mà có chỗ công bộc hưởng bảy tám chục triệu mỗi tháng nhưng làm ăn thì thua lỗ triền miên. Trái tim ngươi đã hóa băng giá rồi. Ta xem đầu ngươi có vấn đề gì không.
   Lãn Ông đưa tay lên đầu ông Bộc và cũng phải rụt ngay lại:
     - Trời! Đầu gì mà như hòn than thế này? Ta phải “ngoại soi” cho ngươi xem sao...
 - Thầy thuốc nhìn đâu cũng bệnh. - Ông Bộc lẩm bẩm.
Vừa soi, Lãn Ông vừa liên tục lắc đầu:
- Bạo liệt, ác quá! Nhìn đâu trong đầu ngươi cũng thấy cưỡng chế với thu hồi... Đất đai của dân muốn giao cho doanh nghiệp thì phải thỏa thuận bảo đảm lợi ích chính đáng của họ chứ? Tội ác khắp nơi, cán cân công lí xộc xệch, oan sai ngút trời… Các ngươi cứ coi dân như thể kẻ địch vậy! Súng ống, dùi cui đâu phải cứ thích là dùng? Hỏng! Bệnh nặng quá rồi!
      - Ta không có bệnh! - ông Bộc đanh giọng.
      - Ngươi cứ dấu bệnh có ngày hối chẳng kịp. Người phục vụ dân lẽ ra phải có trái tim nóng nhiệt huyết và cái đầu lạnh của bản lĩnh, trí tuệ. Vậy mà ngươi thì ngược lại. Hỏng nặng rồi! - Vừa nói, Lãn Ông vừa run run ghi đơn thuốc vẻn vẹn 3 chữ T.P.B đưa cho ông Bộc - ngươi phải điều trị nghiêm may ra bệnh mới thuyên giảm.
      Nhìn đơn chỉ mấy có chữ cái, chẳng rõ thuốc gì, ông Bộc bực mình đập mạnh tay xuống bàn như thói quen trước thuộc cấp:
      - Đồ khỉ! Đơn với từ gì thế này, trêu ta à? - Cái đập tay mạnh làm ông Bộc đau điếng và bừng tỉnh...
      Mở mắt, ông thấy tay mình đang bóp chặt tờ giấy. Đó là bản TỰ KIỂM ĐIỂM CÁ NHÂN chuẩn bị cho đợt sinh hoạt tự phê bình (T.P.B) trước khi thanh tra, ông mới ghi được mấy dòng họ và tên.
Đinh Hoàng
 Chết dân

   Lâu lắm Ngọc Hoàng mới xuống thăm các cơ sở sản xuất hàng tiêu dùng của Thiên Đình. Thấy các nơi công việc tất bật Ngọc Hoàng vui lắm vì nghĩ chắc năm nay kinh tế đã khởi sắc.
   Đã hết giờ làm việc hơn tiếng rồi Ngọc Hoàng mới hồi cung. Nhưng khi qua khu xưởng sản xuất đồ nội thất vẫn thấy tiếng cưa xẻ ầm ào, đèn sáng trưng như giữa ca làm việc. “Quan, dân cứ trách nhiệm cao thế này lo nỗi gì kinh tế không tăng trưởng” - Ngọc Hoàng thầm nghĩ và phấn chấn rẽ vào xưởng mộc.
   Giám đốc xưởng mộc đang xăng xái chạy hết chỗ này đến chỗ nọ để đôn đốc, chỉ đạo công nhân. Thấy Ngọc Hoàng vội chạy lại phân trần:
   - Mong Ngọc Hoàng thứ tội, người tới mà thần chẳng biết, công việc bận rộn quá.
   Kết quả hình ảnh cho ngai vàng
Gật đầu vừa nhìn lướt xưởng mộc, thấy hàng đang được đóng toàn ghế đẹp, gỗ tốt, cũng chẳng kém ngai vàng của Ngọc Hoàng là mấy, hỏi:
   - Sao đóng lắm ghế thế này?
   - Dạ, là do cung cầu thôi ạ. Mấy năm nay bộ máy công bộc của nhà trời tiêu tốn nhiều ghế lắm ạ.
   - Nghĩa là sao? - Ngọc Hoàng vẻ chưa hiểu.
   - Dạ, ý thần muốn nói là cái chỗ ngồi của công bộc ấy ạ. Chẳng hạn như cái Bộ nọ lẽ ra chỉ cần 4 ông cấp phó nhưng do nhu cầu thực tiễn đã tăng lên thành 8, có Bộ còn nhiều hơn nữa. Vì vậy công suất xưởng của thần phải chạy tối đa mới đáp ứng được nhu cầu.
   - Chắc là công việc công quyền tăng lên nhiều quá nên mới cần tăng quan chức?
   - Dạ không phải đâu ạ. Việc vẫn thế thôi, hơn nữa nay công nghệ hiện đại nên đỡ nhiều lắm. Tuy nhiên, nhiều cấp phó thì chia bớt ra làm cho nó nhẹ nhàng ạ.
   - Thế quỹ lương của 4 người cũng chia cho 8 người hay sao?
   - Sao lại thế được ạ. Đời sống của đội ngũ công bộc là phải liên tục cải thiện chứ sao để "phú quý tụt lùi" được ạ. Con nghĩ không có chuyện chia lương đâu, có khi còn tăng nữa ấy!
   - À… ra thế. -Trầm tư một lát, bỗng Ngọc Hoàng phẩy tay- Thế này thì chết dân à! Mai ta phải đi thị sát lại mới được, chẳng biết cái khí thế lao động các nơi khác có giống như cái xưởng mộc này không.
  Đinh Hoàng
Bài đăng Báo Người cao tuổi số cuối tháng 9/2015

Thứ Sáu, 14 tháng 4, 2017

 Thuế nào thay thế?

Câu chuyện Bộ Tài chính đề xuất Chính phủ trình Quốc hội cho phép nâng thuế bảo vệ môi trường (BVMT) với mặt hàng xăng dầu lên 8.000 đồng/lít, dường như chưa nguôi dư luận trái chiều, dù cuối cùng mọi người đã biết, tăng thuế BVMT không chỉ vì riêng vấn đề môi trường, mà còn là nguồn thu ngân sách.
Lộ trình cắt giảm thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do đang ngày càng đến gần. Rất nhiều loại thuế phải cắt giảm về mức 0%, trong đó có thuế xuất nhập khẩu xăng dầu, nguồn lực chủ yếu của thu ngân sách trong nhiều năm qua. Có lẽ vì nhiều năm nguồn thu này giữ vai trò chủ lực của ngân sách Nhà nước nên đã định hình vào tư duy của cơ quan, cá nhân chịu trách nhiệm về lĩnh vực này. Và nay thuế "kia" không còn thì phải có loại thuế "nào đó" thay thế, chứ chẳng lẽ để giá xăng dầu xuống quá thấp, ngân sách bị thất thu? Vấn đề nóng môi trường là cái cớ không gì hay hơn để đặt cái "gánh trách nhiệm" lên vai "anh" xăng dầu!

Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2 xả khói đen gây ô nhiễm môi trường bị người dân phản ứng.
Sử dụng xăng dầu gây ô nhiễm thì phải đóng thuế môi trường, đó là chuyện đương nhiên. Vấn đề là mức thuế đó đến đâu là phù hợp mà thôi. Hiện xăng dầu đã chịu mức thuế BVMT tới 4.000 đồng/lít, tức là đã chiếm chừng 30% giá thành của mặt hàng này. Khi tăng lên 8.000 đồng/lít thì thuế BVMT sẽ chiếm trên 50% giá thành mặt hàng xăng dầu. Không biết trên thị trường và trong sản xuất hiện có mặt hàng, ngành nào mà thuế BVMT lên tới 30-50%?
Việt Nam là địa chỉ thu hút doanh nghiệp nước ngoài đến đầu tư ngày càng tăng. Lực hút đầu tư ngoài tài nguyên thiên nhiên, nguồn nhân lực, nhất là lao động giá rẻ ra còn một nguyên nhân khác, khiến sản phẩm sản xuất tại Việt Nam chi phí không cao, đó là chi bảo vệ môi trường thấp. Hãy nhìn những nguồn phát thải "đầu ra" của các khu công nghiệp, với đa dạng màu sắc đen đỏ đổ vào những dòng sông, thì sẽ biết chi phí xử lí môi trường của các doanh nghiệp hiện nay là cao hay thấp!

Đầu ra khi sản xuất của một Nhà máy  

Thủ phạm gây ô nhiễm môi trường hiện nay đâu chỉ có xăng dầu? Các doanh nghiệp khai khoáng (đặc biệt là than); doanh nghiệp sản xuất và tiêu dùng hóa chất trong sản xuất; doanh nghiệp sản xuất thuốc bảo vệ thực vật, phân bón, thức ăn chăn nuôi; doanh nghiệp lĩnh vực dệt, nhuộm, giấy, kể cả các doanh nghiệp chỉ đơn thuần lắp ráp như điện tử, ô tô v.v và v.v, tất thay đều đưa đến một "đầu ra" khi sản xuất, "đầu ra" của tiêu dùng là gây ô nhiễm môi trường không nhỏ. Thử hỏi sản phẩm của các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực trên chịu bao nhiêu % đóng góp vào thuế BVMT? có sản phẩm nào tới 30% như xăng dầu?
Để thực sự quan tâm cho vấn đề môi trường, đồng thời tạo nguồn thu cho ngân sách, thiết nghĩ cơ quan làm chính sách cần mở rộng hơn tầm nhìn và bảo đảm sự bền vững cho nguồn thu thông qua rà soát lại mức thuế bảo vệ môi trường với tất cả các ngành nghề, các doanh nghiệp. Trên cơ sở mức độ gây ô nhiễm môi trường của từng ngành nghề, từng loại hình doanh nghiệp để áp mức thuế cho phù hợp, bảo đảm "tính đúng, tính đủ" để thu về ngân sách và chi xứng đáng cho sự nghiệp BVMT. Không thể để mãi tình trạng doanh nghiệp gây ô nhiễm môi trường như đang "nhởn nhơ", hồn nhiên phá hoại môi trường sống thu về lợi nhuận riêng!
Đinh Hoàng
Bài đăng Báo điện tử ngaymoionline.vn

Thứ Hai, 10 tháng 4, 2017

 Trở lại “ngoại giao pháo hạm”?

Thế giới sững sờ trước việc Mỹ khai hỏa hàng chục tên lửa hành trình Tomahawk - một loại tên lửa hạng nặng, xuống một đất nước có chủ quyền vốn đang hằng ngày đã nồng mùi thuốc súng nội chiến, khủng bố, đó là Syria.
Chưa biết “thành tựu” cuộc tấn công bất ngờ này là gì nhưng phía chính phủ Syria thông báo đã có thiệt hại về con người và cơ sở vật chất bởi cuộc tấn công tàn khốc.
Kết quả hình ảnh cho Mỹ bắn tên lửa Tô ma hốc vào syria
Nguyên cớ cho cuộc tấn công chớp nhoáng này xuất phát từ vụ cáo buộc chính phủ Syria đã sử dụng vũ khí hóa học trong cuộc nội chiến với phe đối lập. Sự cáo buộc này chưa đủ căn cứ, đã bị Nga, Trung Quốc không thừa nhận và bác bỏ một nghị quyết trình Hội đồng Bảo an được Mỹ soạn thảo cùng một số nước hậu thuẫn. Nguyên cớ này khiến người ta nhớ đến những lí do mà Mỹ đã đưa ra trước đây để khởi động chiến tranh tại Irắc và Libya. Đến nay thì thế giới đều đã rõ chẳng có những chuyện “tày đình” như Mỹ cáo buộc chính quyền Irắc, Libya và bản thân họ cũng lẳng lặng quên đi chuyện đó!
Hành động quân sự đơn phương, vô căn cứ của Mỹ có thể coi họ đang đứng trên mọi tổ chức quốc tế, kể cả Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc.
Syria, Irắc, Libya và một số nước vùng Trung Đông vốn là khu vực địa chính trị trọng yếu, nơi có nguồn tài nguyên dầu mỏ lớn nhất mà nhiều nước phát triển mơ ước. Có lẽ vì đó mà Nhân dân các nước này như không được quyền quyết định vận mệnh dân tộc mình, nhất là việc bầu lên những nhà lãnh đạo của đất nước. Saddam Hussein của I-rắc, Gaddafi của Libya và nay là Bashar al-Assad của đất nước Syria đều là những là lãnh đạo không nghe theo sự sắp đặt của nước ngoài, không được lòng giới chính trị gia Phương Tây. Chính vì vậy, những phe nhóm đối lập với chính quyền hợp hiến luôn nhận được sự hậu thuẫn từ nước ngoài khiến đất nước ngày một rơi vào tình trạng chia rẽ, bất ổn và cuối cùng là nội chiến. Sự bất ổn đó còn tạo mảnh đất "màu mỡ", trở thành những cứ địa cho các lực lượng khủng bố sinh sôi, phát triển trong đó lớn nhất là nhà nước tự xưng IS.
Một trong những điều kiện tiên quyết Mỹ đưa ra cho mọi giải pháp về vấn đề của Sirya là sự ra đi của Tổng thống  Bashar al-Assad, một vị lãnh đạo được Nhân dân Sirya bầu lên thông qua lá phiếu dân chủ. Hiện tại ông vẫn là lãnh tụ được người dân đất nước này tin tưởng hơn cả.
Nước Mỹ luôn tự hào bởi nền dân chủ của mình nhưng lại đang thi hành chính sách ngoại giao phi dân chủ. Họ muốn sắp đặt lãnh tụ cho người dân một quốc gia khác.
Ngay sau hành động quân sự đơn phương tại Sirya, Mỹ lại huy động hạm đội với vũ khí hiện đại đến vùng biển Đông Bắc Á, nơi cũng đang tồn tại những bất ổn, một khu vực có hơn một quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân.
Nhân dân thế giới đều hiểu rằng, kho vũ khí hạt nhân hiện nay trên hành tinh có thể xóa bỏ sự sống và nền văn minh nghìn năm trên trái đất. Sẽ không có người chiến thắng trong một cuộc chiến tranh hạt nhân.
Thế kỉ XXI không thể có chỗ cho tư duy “ngoại giao pháo hạm”!
Đinh Hoàng
Bài đăng Báo Điện tử Ngày mới online.vn

Thứ Năm, 30 tháng 3, 2017

Xã hội hóa

Khái niệm xã hội hóa (XHH) gần đây được nhắc đến quá nhiều. Hình thức huy động nguồn lực toàn xã hội cho nhiều việc quan trọng đã và đang mang lại hiệu quả to lớn không thể phủ nhận. Khi thiên tai, bão lụt đổ xuống là người dân cả nước lại sẵn sàng cảm thông, chia sẻ từng đồng tiền, tấm áo ít ỏi của mình với đồng bào bị thiệt hại, để họ sớm ổn định đời sống và sản xuất.
Tuy nhiên, hiện XHH đang bị lạm dụng. Xin nêu vài câu chuyện về vấn đề này.
Lĩnh vực y tế những năm qua đã được Chính phủ ưu tiên ngân sách đầu tư xây dựng cơ sở vật chất nên đến nay các bệnh viện từ tuyến huyện trở lên đều khang trang, từng bước được trang bị kĩ thuật hiện đại. Tuy nhiên, không ít bệnh viện vẫn phải huy động nguồn lực XHH. Điều lạ là nhiều bệnh viện chỉ XHH trong đầu tư một số thiết bị như máy xét nghiệm, siêu âm, soi chụp… Lợi nhuận từ khai thác trang thiết bị này được chia cho chủ đầu tư trên cơ sở giá trị thiết bị “xã hội hóa”. Vì lợi nhuận nên việc lạm dụng xét nghiệm ở bệnh viện đã trở nên phổ biến. Mấy năm trước, báo chí đã vào cuộc phát hiện ra nhiều sản phẩm XHH có hình thức “đầu Ngô, mình Sở”, tem nhãn châu Âu nhưng thực ra là made in China!
BOT giao thông, một hình thức được nhiều người coi là XHH cũng đang được dư luận quan tâm. Cộng đồng doanh nghiệp ngoài Nhà nước nếu sẵn nguồn lực và có năng lực, kinh nghiệm tham gia vào đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng giao thông quốc gia là rất cần thiết. Tuy nhiên, hoạt động này có dấu hiệu phát triển không đúng bản chất của cụm từ XHH. Vì “miếng bánh” BOT giao thông nên hầu hết doanh nghiệp thực hiện các dự án đều vượt tầm nguồn vốn tự có, phải đi vay ngân hàng thương mại để thực hiện, dĩ nhiên lãi vay được tính vào chi phí đầu tư. Thậm chí có doanh nghiệp đầu tư kiểu “tay không bắt giặc”, chẳng cần đủ vốn tối thiểu 10-15% theo quy định, cứ vay ngân hàng rồi thoải mái làm nhiều công trình cùng lúc. Như vậy, chẳng khác gì Nhà nước đi vay ngân hàng rồi giao cho doanh nghiệp thực hiện. Nếu Nhà nước trực tiếp vay vốn và giao cho doanh nghiệp nhà nước thực hiện thì việc quản lí chắc chắn sẽ chặt chẽ hơn, không xảy ra nhiều sai phạm như các dự án BOT vừa được Kiểm toán Nhà nước chỉ rõ.

Lực lượng chức năng kiểm tra các tàu hút cát tại sông Cầu
Gần đây dư luận ngỡ ngàng khi xảy ra việc lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh bị xã hội đen đe dọa, phải cầu cứu tới Thủ tướng Chính phủ mà nguồn cơn xuất phát từ việc thực hiện các dự án XHH duy tu, nạo vét luồng đường thủy quốc gia! Không hiểu việc nạo vét luồng sông tốn kém nhiều tiền của thế nào mà Bộ Giao thông Vận tải cần phải XHH? Chính vì vậy mới có chuyện con sông Cầu thuộc địa phận tỉnh Bắc Ninh hàng chục năm qua chưa xảy ra vụ tàu thuyền mắc cạn nào, vậy mà ròng rã 3 năm nay hàng chục tàu hút cát hoạt động hối hả suốt ngày đêm nạo vét đáy sông để… thông luồng!  
          Có chuyên gia đã chỉ rõ: Các nhà đầu tư BOT hiện nay đang mượn uy tín của nhà nước, dùng vốn vay của ngân hàng để thực hiện dự án và đem lợi nhuận về cho doanh nghiệp. Thực chất hoạt động XHH đang bị các nhóm lợi ích làm biến tướng, trục lợi và có nơi đã “chuyển màu” thành xã hội… đen!
Đinh Hoàng
Bài đăng Báo Điện tử ngaymoionline.vn

Thứ Ba, 14 tháng 3, 2017

 Cứu sinh hay hủy hoại môi trường?

Ban đầu là câu chuyện người anh em chú bác với Đức Phật cứu sống, chăm sóc rồi thả về tự nhiên một con chim thiên nga gặp nạn, Phật tử gọi đó là phóng sinh. Theo quan niệm nhà Phật, phóng sinh là cứu giúp những chúng sinh thoát khỏi cảnh khổ đau, sợ hãi bởi thế “cá chậu, chim lồng”, bị tra tấn hành hạ. Bằng tâm Phật dùng mọi cách mang lại sự sống, sự bình an cho chúng sinh đang bị đe dọa đến tính mạng… đó chính là cứu sinh.
Một một tấm gương, một tư tưởng nhân đạo nay đang phát triển theo chiều hướng khác với ý nghĩa ban đầu. Hiện nay tại nhiều địa phương phía Bắc, cứ mồng Một, hôm Rằm, dịp lễ tết là chuyện phóng sinh diễn ra rất tấp nập. Ở Hồ Tây (TP Hà Nội) vào những ngày lễ, Tết Ông Táo, đầu tháng âm lịch nhiều người thường mang các loài thủy sinh đến đây để phóng sinh. Có những nhóm Phật tử dùng cả xe tải chở đến hàng chục thùng đựng cá trê, chạch, ốc…  trút xuống hồ để phóng sinh.
Những động vật trước khi được phóng sinh có lẽ chúng đang có cuộc sống  bình yên. Vậy mà bỗng dưng bị con người đánh bắt để mang đi hành lễ rồi làm cái việc mang tên nhân văn là phóng sinh. Trong quá trình bắt, vận chuyển đến nơi phóng sinh, nhiều con vật đã bị chết. Những con còn sống sau khi được phóng sinh do môi trường nước lạ và ô nhiễm nên hầu hết cũng không thể sống được lâu. Vậy là phóng sinh thực ra đối với nhiều động vật đó là quá trình bị hành hạ và sát sinh!
Một nguy hại của việc phóng sinh, đó là việc phát tán sinh vật ngoại lai, sau đó chúng phát triển mất kiểm soát, phá hoại môi trường tự nhiên, gây hậu quả nặng nề cho sản xuất, chăn nuôi. Bài học ốc bươu vàng, rùa tai đỏ, cá dọn kính… chưa thể khắc phục triệt để thì gần đây các sinh vật ngoại lai mới như cá chim trắng, tôm hùm đỏ nước ngọt được phóng sinh và thả nuôi tùy tiện làm dư luận hết sức lo ngại.
Việc phóng sinh sau khi thờ cúng chỉ mang tính tượng trưng với ý nghĩa giáo dục, nhắc con người ta sống trừ ác, hướng thiện. Đây hoàn toàn không phải sự đổi chác với thần linh (phóng sinh nhiều mong đổi lại được nhiều phúc, lộc).
          Thiết nghĩ, cơ quan chức năng và chính quyền các địa phương cần có quy định cụ thể trong việc phóng sinh, thả nuôi các sinh vật vào môi trường (nên quy định rõ những loại nào được phóng sinh, loại nào nghiêm cấm và định hướng nên phóng sinh các hải sản có ích, đã được thả nuôi phổ biến…). Mặt khác cần tuyên truyền người dân hiểu rõ ý nghĩa thực sự của việc làm này. 
Hãy giữ cho môi trường trong sạch bằng bảo vệ sự sống muôn loài như chúng đang tồn tại, sinh sống, đó chính là việc làm thiện tâm, nhân văn. Việc thu gom, đánh bắt rồi đem phóng sinh không phải là cứu sinh mà chính là đang hủy hoại môi trường sống./. 
Đinh Hoàng
Bài đăng Báo Người cao tuổi ngày 14/3/2017

Thứ Ba, 7 tháng 3, 2017

 Chuyện "chân giò, chai rượu"

Thành ngữ có câu "ông đưa chân giò, bà thò chai rượu" ý nói mối quan hệ "có đi có lại mới toại lòng nhau" trong xã hội.
Phải chăng tật tham nhũng vặt cũng xuất phát từ quan niệm này? Đi khám bệnh, vào nằm viện mà không có cái "phong bì" dúi vào tay bác sĩ là không yên tâm. Mà nhiều trường hợp đúng là không thể yên tâm. Tôi có anh bạn nằm viện phẫu thuật từng kể khi thay băng bị cô y tá làm mạnh tay, lần nào cũng đau điếng. Sau được người bạn nằm giường cạnh bảo: "Thế anh có "lì xì" cho y tá tí chút không". Theo lời khuyên lần sau anh đã dúi mấy chục nghìn cho cô y tá đó trước lúc thay băng và quả nhiên cảm giác êm dịu, khác hẳn!


Một trong 2 xe ô tô mà doanh nghiệp tặng cho tỉnh Cà Mau phục vụ mục đích công vụ

Cũng trong sự "ám ảnh" chuyện “chân giò, chai rượu” mà nhiều phụ huynh học sinh cảm thấy bất an mỗi khi đến ngày kỉ niệm, ngày lễ mà không đến thăm và có chút quà cho thầy, cô giáo. Rồi "lây" sang cả chuyện khác như cô mở lớp dạy thêm riêng mà không cho con em theo học cũng chẳng yên lòng dù con mình có lực học tốt. Ai cũng nghĩ vậy, lâu dần những chuyện như thế trở thành "tục lệ".
Tình có thể "cho không, biếu không" như lời một bài hát. Vật chất thì rất khó có thể ai cho không ai cái gì, nhất là khi chẳng phải họ hàng, thân thuộc. Xưa, vua Hùng thứ 18 rất cưng chiều vợ chồng Mai An Tiêm thường cho nhiều hơn các con rể khác. An Tiêm vốn là nông dân chất phác, thật thà đã trót nói câu "của biếu là của lo, của cho là của nợ". Chuyện đến tai khiến vua cha nổi giận, trách phạt đày cả nhà An Tiêm ra ngoài đảo. Tình cha con còn không tránh khỏi cái luật "biếu lo, cho nợ", nói chi chuyện người dưng bỗng nhiên cho, biếu tài sản lớn?
Nhiều ngày qua dư luận xôn xao chuyện doanh nghiệp biếu cơ quan chính quyền tài sản khủng ở TP Đà Nẵng, ở tỉnh Cà Mau (và có lẽ không chỉ riêng ở 2 địa phương này). Một doanh nghiệp đang thiếu vốn sản xuất kinh doanh, phải ứng 25 tỉ đồng từ ngân sách mà dám bỏ ra hơn 6 tỉ mua ô tô đắt tiền tặng chính quyền tỉnh! Đó nếu không gọi là chuyện lạ thì là gì? Liệu doanh nghiệp ấy có "thân thiết" quá mức với cơ quan tỉnh? Chỉ cần nhìn động thái đó, các doanh nghiệp khác "chưa thân thiết" với chính quyền không khỏi e ngại về “thân phận” của mình trong môi trường cạnh tranh. Cuối tuần qua, sau khi có chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Cà Mau và Đà Nẵng đã trả lại doanh nghiệp những chiếc xe đắt tiền. Mong rằng các địa phương có việc tương tự mà chưa được dư luận điểm tên sẽ tự giác noi gương.


Xe công của Đà Nẵng do DN tặng

 Chính quyền có thể ví như người đỡ đầu cho nền sản xuất, kinh doanh của địa phương đồng thời cũng như người trọng tài trên một sân đấu. Khi mà "trọng tài" lại nhận chiếc "chân giò" từ một "cầu thủ" thì liệu có tồn tại cuộc chơi khách quan? Một chính quyền liêm chính không thể dễ dãi, tùy tiện trong việc nhận quà từ một doanh nghiệp nào đó, dù là động cơ thực sự trong sáng. Một chính quyền kiến tạo thì phải công tâm, khách quan, không thể ưu ái riêng với bất kì doanh nghiệp nào.
Liệu chuyện "chân giò, chai rượu" có liên quan gì đến lợi ích của những cá nhân trong đội ngũ công quyền? Mong câu hỏi này không chỉ có người trong cuộc mới biết!
Đinh Hoàng

Thứ Ba, 21 tháng 2, 2017

"Nâng đỡ" mê tín?

 Không rõ từ bao giờ, lễ hội dân gian ngày càng bị biến tướng, thương mại hóa rồi thành chuyện buôn thần, bán thánh?
Theo nhiều chuyên gia, nhà sử học, chuyện khai ấn và phát ấn “Trần miếu tự điển” (Tôn miếu của nhà Trần xưa) vốn chỉ là chuyện nội bộ của làng Tức Mặc dưới thời Nguyễn để khẳng định đền “chân truyền” thờ Đức Hưng Đạo đại vương là của mình trước việc một số nơi khác mạo nhận. Rồi Nam Định nâng cấp lễ hội làng Tức Mặc thành lễ hội cấp quốc gia. Tiếp đó "sinh sôi" chuyện khai, phát ấn ở đền, miếu, di tích nhiều tỉnh thành như Hà Nam, Thái Bình, Quảng Ninh, Hải Phòng, Nghệ An và gần đây còn được thử nghiệm tại khu di tích Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội)... Chuyện phát ấn ở lễ hội xem ra tốn nhiều tâm sức hơn cả việc tuyên truyền công đức triều Trần!

Nhiều nhà nghiên cứu văn hóa Hán Nôm khẳng định những nghiên cứu tư liệu địa phương chí, quốc sử các triều đại, hội điển biên soạn vào thời Nguyễn thế kỉ XIX không thấy chi tiết nào đề cập hoạt động phát ấn ở các di tích đền Trần. Thực tế không có lễ khai ấn nào có căn cứ lịch sử và khoa học.

Vậy nhưng những đồn thổi dân gian cùng sự hư cấu đã khiến nhiều người tin rằng có lá ấn của đền sẽ được thăng quan, tiến chức... Chính quyền địa phương với mục tiêu bảo tồn, phát huy giá trị truyền thống đã tham gia nâng tầm quy mô lễ hội mà vô tình hay hữu ý đã nâng đỡ cho lễ tục mang tính mê tín, phi khoa học. 

Phải chăng lịch sử đã bị xuyên tạc, các truyền tích mới được tạo dựng, mạo danh việc phục hồi lễ hội truyền thống? Để tránh mang tiếng là mê tín dị đoan, người ta hay lấy tâm linh (sự linh thiêng xuất phát từ trong lòng người) để ngụy trang cho quan niệm, hành xử duy tâm (trái với khoa học duy vật biện chứng và duy vật lịch sử) để tôn thờ sức mạnh lực lượng siêu nhiên, thần bí. Rồi lễ hội của làng xã được nâng lên thành lễ hội huyện, tỉnh…, mời bằng được lãnh đạo cấp cao tham dự. Các lãnh đạo có mặt như sự "đóng dấu ấn", thừa nhận tích truyền chưa hẳn đã đúng. Từ đó lại thêm nhiều người ngộ nhận những lễ hội biến tướng là di sản truyền thống! Cần biết rằng, các trò tranh cướp, đâm, chém… chưa bao giờ và không thể là văn hóa của dân tộc ta.

Gương mặt xấu xí của lễ hội


Có thông tin hằng năm lễ hội khai ấn mang về cho Nam Định khoảng 10 tỉ đồng. Lễ hội chọi trâu vốn trước đây chỉ có ở Đồ Sơn (Hải Phòng) nay đã phát triển ra các địa  phương khác cùng với dịch vụ “ăn theo” bán thịt trâu “thiêng” giá cắt cổ. Điều này có thể đã nói lên động cơ thực sự của việc tràn lan lễ khai ấn, phát lương, chọi trâu… ở các địa phương hiện nay.

Để chấm dứt những lệch lạc trong lễ hội, làm sai lệch lịch sử, biến tướng thành những hủ tục, thiết nghĩ chính quyền các cấp cần quản lí chặt chẽ, tìm hiểu, cân nhắc kĩ khi cho phép và tham gia mỗi lễ hội cụ thể, đồng thời mạnh dạn dẹp bỏ những tục truyền lạc hậu, không mang tính văn hóa.

          Bắc Ninh đã thay đổi được hình thức lễ chém lợn ở Ném Thượng; Quảng Nam đã từ bỏ lễ đâm trâu của người Cơ Tu, đó là tín hiệu đáng mừng. Thiết nghĩ, các địa phương khác nên học tập hai tỉnh này, đừng vô tình “nâng đỡ” hủ tục mê tín, để lễ hội thực sự là những hoạt động văn hóa lành mạnh, văn minh.
Đinh Hoàng
Bài đăng mục bình luận, Báo Người cao tuổi ngày 21/2/2017

Thứ Ba, 14 tháng 2, 2017

 Tăng thu bằng cách nào?

          Từ khi giá dầu thế giới giảm sâu, ngân sách Nhà nước bị sụt giảm khá nhiều bởi nguồn thu từ xuất khẩu dầu thô và thuế xuất nhập khẩu xăng dầu chiếm tỉ trọng lớn.
          Tuy rất khó khăn trong bảo đảm nguồn thu ngân sách năm 2016 song ngành thuế đã hoàn thành chỉ tiêu kế hoạch. Đây là một nỗ lực lớn đáng ghi nhận và cũng nói lên một điều, tăng thu ngân sách không chỉ phụ thuộc vào xăng dầu.
         Gần đây, trước dự thảo văn bản của ngành thuế đề nghị nâng mức thuế bảo vệ môi trường (BVMT) với mặt hàng xăng dầu từ 4.000 đồng hiện nay lên mức cao nhất có thể tới 8.000 đồng/lít đã nổi lên dư luận trái chiều. Ngành thuế cho rằng tăng thuế BVMT không ảnh hưởng tới giá bán xăng dầu! Có người cho rằng cơ quan ban hành chính sách vẫn nặng tư tuy tận thu, cứ thiếu nguồn ngân sách là “nhăm nhăm nhìn vào túi tiền người dân và két bạc doanh nghiệp!”.
Cũng có chuyên gia đặt câu hỏi: “Tăng thu thuế BVMT có phải chỉ đơn thuần BVMT?”. Được biết nguồn tiền thu thuế BVMT đã tăng liên tục trong mấy năm qua. Theo báo cáo của Bộ Tài chính, số thu từ thuế BVMT liên tục tăng, từ mức 11.160 tỉ đồng năm 2012, đến năm 2016 đã đạt 42.393 tỉ đồng. Trong khi đó, tổng chi sự nghiệp môi trường năm 2010 là 6.200 tỉ đồng, tăng dần hằng năm và đến 2016 cũng chỉ khoảng 12.200 tỉ đồng. Nguồn thu thuế BVMT còn dư khá nhiều, chi sự nghiệp môi trường chưa hết 1/3, vậy tăng thuế BVMT làm gì? 
Kết quả hình ảnh cho tăng giá xăng

BVMT là vấn đề được đặc biệt quan tâm không chỉ Việt Nam mà cả thế giới. Thuế BVMT đang có một sự "bứt phá", nếu tăng gấp đôi (8.000đ/lít xăng) có thể mang lại nguồn thu ngân sách hơn 80 nghìn tỉ đồng mỗi năm. Hình như nguồn thu này đang thay thế "trách nhiệm" của thuế xuất nhập khẩu xăng dầu, khi mà sắc thuế này đang trên lộ trình tiết giảm tiến tới xóa bỏ bởi cam kết của các hiệp định thương mại tự do?
Xăng dầu, điện lực… là đầu vào quan trọng, chiếm tỉ trọng lớn trong nhiều ngành sản xuất và đời sống người dân. Tăng thuế BVMT sẽ khó có thể giữ giá bán hiện nay bởi doanh nghiệp xăng dầu cũng cần bảo đảm lợi nhuận. Giá xăng dầu tăng sẽ trực tiếp làm tăng chi phí đầu vào của nhiều ngành sản xuất, hàng hóa sẽ phải tăng giá và giảm sự cạnh tranh của hàng Việt. Và tác động dây chuyền, khi hàng hóa tăng giá mạnh rất khó kiềm chế lạm phát theo mục tiêu của Chính phủ. Khi đó nền kinh tế dễ lâm vào những hệ quả xấu khó lường. 
Nguyên nhân vì đâu vẫn giữ được ổn định nguồn thu ngân sách năm qua trong khi thu từ dầu thô và thuế xuất nhập khẩu mặt hàng này không tăng? Được biết năm 2016, Việt Nam có 110.100 doanh nghiệp thành lập mới và 26.689 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Đây là số doanh nghiệp tăng cao kỉ lục từ trước đến nay. Công tác cải cách hành chính trong lĩnh vực thuế, việc quản lí, chống thất thu, chuyển giá cũng đã có bước chuyển biến bước đầu. Phải chăng đây chính là lí do đã giúp ngành thuế hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách năm qua?
Ngành thuế cần vươn lên theo hướng trở thành cơ quan kiến tạo, nuôi dưỡng tốt nguồn thu, quản lí chặt chẽ, chống thất thu mới là kế sách vững bền ích nước, lợi dân.
Đinh Hoàng
(Bài đăng Báo Người cao tuổi  ngày 14/2/2017)

Thứ Bảy, 11 tháng 2, 2017

 Giá trị để lại

Khi được hỏi về việc tại sao ông chỉ để lại cho 4 người con mỗi người 10 triệu USD, tỉ phú hàng đầu thế giới Bill Gates cho biết, ông không muốn cho con quá nhiều tiền, bởi ông muốn để con tự do chọn lựa điều chúng muốn làm trong cuộc đời. "Tôi nghĩ một đứa trẻ nên được nuôi dạy để hiểu rằng, chúng sẽ phải tự mình tìm việc và không nên mặc định rằng sẽ có một khoản tiền nào đó hoặc sẽ được trao tất cả số tiền chúng cần", ông Bill Gates chia sẻ. Theo ông, việc để lại cho con một khoản tiền lớn có tác động tiêu cực hơn là tích cực. 
Mark Zuckerberg người giàu thứ 16 thế giới với 46,8 tỉ USD tài sản. Trong bức thư hai vợ chồng gửi con gái đăng trên facebook của ông chủ mạng xã hội, hai người viết: “Max, bố mẹ yêu con và cảm thấy mình có trách nhiệm rất lớn rằng phải tạo ra một thế giới tốt đẹp hơn cho con và toàn bộ trẻ em. Bố mẹ mong con có một cuộc sống đầy tình yêu, hi vọng và sự vui vẻ như con đã mang lại cho bố mẹ. Bố mẹ rất nóng lòng muốn trông thấy con sẽ mang đến điều gì cho thế giới này”. Họ thông báo sẽ hiến tặng 99% số cổ phiếu facebook đang nắm giữ, tương đương 45 tỉ USD để cải thiện chất lượng sống và tiềm năng con người trên thế giới. “Mục tiêu hiện tại của chúng tôi là cải thiện giáo dục, y tế, kết nối mọi người và xây dựng các cộng đồng vững mạnh. Chúng tôi biết đây chỉ là sự đóng góp rất nhỏ với tất cả nguồn lực và nhân tài đang giải quyết những vấn đề này”.  
          Năm 2010 khi còn sống tỉ phú Yu Pang-lin người Trung Quốc tuyên bố sẽ chuyển số tài sản trị giá 9,3 tỉ nhân dân tệ (tương đương 2 tỉ USD) vào ngân hàng và di chúc số tiền sẽ được làm từ thiện sau khi ông qua đời. “Nếu các con tôi tài giỏi hơn tôi, chúng sẽ không cần tới số tiền này. Còn nếu chúng không đủ năng lực, gia sản của tôi sẽ chỉ làm hại chúng mà thôi”, ông nói…

Câu chuyện của các cụ tổ hưu phố Thụy Khuê khá rôm rả xung quanh các tỉ phú sử dụng đồng tiền thừa kế cho con cái. Cụ Nhân cho rằng: “Tuy chưa thể so với tỉ phú thế giới nhưng Việt Nam ta nay không hiếm những người rất giàu và “siêu giàu”. Nhiều người dù kín kẽ nhưng khi nghỉ hưu thì khối tài sản phần nào cũng phát lộ”. Cụ Cương thì khẳng định: “Ở ta, người dùng phần lớn tài sản để làm từ thiện hay phục vụ lợi ích cộng đồng rất khiêm tốn. Có lẽ tâm lí người Á Đông hay nuông chiều con cái đến mức ích kỉ đã định hình trong nếp nghĩ nên nhiều người chỉ quan tâm thừa kế cho con cháu, chẳng cần biết chúng sẽ sử dụng đống tài sản ấy thế nào”. Cụ Khánh cho biết: “Có người nỗ lực cả đời, thậm chí bất chấp pháp luật, đạo lí, tham nhũng để có đống của cải mà mấy đời dùng chưa chắc đã hết. Ai cũng biết con người khi chết đi thì tiền của chẳng thể mang theo. Nhưng để lại cho con cháu, dường như nhiều người chưa biết rằng có thể họ đã để lại những mầm họa cho tương lai từ đống tài sản”.

Là nhà giáo vừa nghỉ hưu, cụ Tuệ khái quát vấn đề như triết gia: “Không nhiều người giàu hiểu rằng cái mà họ để lại khi từ giã cõi đời giá trị nhất chính là phẩm giá, nhân cách của những đứa con và tấm gương của chính mình. Các tỉ phú Bill Gates, Mark Zuckerberg, Yu Pang-lin… để lại cho đời giá trị lớn nhất không phải hàng tỉ đô-la mà là họ để lại những tấm gương sáng!”.

Đinh Hoàng
Bài đăng mục “Suy ngẫm”, Báo Người cao tuổi