Kiểm toán chủ trương Nghị quyết luôn sáng suốt, đã là chủ trương phải thực hiện bằng được, tư duy đó như định hình trong suy nghĩ và hành động của nhiều người. Mới đây có ý kiến đề xuất khác lạ, đó là thực hiện kiểm toán ngay từ khâu đề ra chủ trương nhằm ngăn ngừa lãng phí, khi mà tiền của, tài sản của dân chưa “bước lên con tàu tốc hành” mang tên đầu tư công. Thông thường các chủ trương được đưa ra từ đề xuất của cơ quan tham mưu, những nguồn lực bảo đảm thường khái toán cao hơn so với thực tiễn. Đến khi chủ trương được thông qua thì những con số khái toán có khi lại trở thành chuẩn mực để xây dựng kế hoạch, dự án cụ thể. Cũng có việc thì lại khác: Chủ trương được tham mưu đưa ra con số “thu nhỏ” hoặc lợi ích được “phóng đại” kiểu “đếm cua trong lỗ” nhằm dễ được thông qua chủ trương. Khi thực hiện những bất cập phát lộ và lúc đó sẽ khéo léo điều chỉnh với lí do bất khả kháng, con số khiêm tốn ban đầu có thể đội lên nhiều lần, còn lợi ích “rất lớn” thì tìm mãi không thấy.   Từ hậu kiểm chuyển sang tiền kiểm có vẻ như quay lại tư duy cản trở phát triển. Tuy nhiên nhìn lại nhiều công trình, dự án không ít sự đầu tư lãng phí chính lại xuất phát từ chủ trương. Điểm một số "siêu" dự án, công trình đầu tư với vốn rất lớn: Dự án Nhà máy Đạm Ninh Bình do Công ty TNHH một thành viên Đạm Ninh Bình (Tập đoàn Hoá chất Việt Nam) đầu tư với số vốn 12.000 tỉ đồng, qua 4 năm hoạt động, mỗi năm lỗ khoảng 2.000 tỉ đồng; Nhà máy sản xuất xơ sợi Đình Vũ của Công ty Cổ phần Hoá dầu và Xơ sợi dầu khí (PVTex), thuộc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam đầu tư tới 7.000 tỉ đồng nay đã phải tạm ngừng hoạt động, vốn chủ sở hữu gần như mất trắng; Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn (Thanh Hoá) còn đang xây dựng song tính toán sẽ phải bù lỗ 1.540 triệu USD/10 năm, tương đương khoảng 3.500 tỉ đồng/năm với kịch bản giá dầu 45USD/thùng. Nếu giá dầu 50 USD/thùng, 70 USD/thùng số bù lỗ là 4.000 tỉ đồng và 4.500 tỉ đồng/năm… Không thể khẳng định rằng những công trình dự án trên không có vấn đề về chủ trương. Nếu được kiểm toán trước khi cho phép đầu tư thì không thể có chuyện một dự án khai khoáng, luyện thép hàng chục tỉ đô la như Formosa lại có bản đánh giá tác động môi trường sơ sài chỉ… một trang giấy A4! Chi phí xén cỏ ở đại lộ Thăng Long mất 2,2 triệu đồng/m2 mỗi năm Ngay trong lĩnh vực chi thường xuyên cũng cần rà soát, kiểm toán lại những đơn giá, định mức, quy trình đã được cơ quan chức năng ban hành đang thực hiện, phát hiện bất hợp lí cần điều chỉnh kịp thời. Nếu định mức chuẩn xác thì không thể có giá 1m2 cỏ ở đại lộ Thăng Long mất 2,2 triệu đồng xén tỉa trong một năm và những vỉa hè đường phố Hà Nội năm nào cũng phải đào lên làm lại! Đã đến lúc mọi đầu tư và chi tiêu công cần được giám sát và phản biện khách quan. Những chủ trương đầu tư nếu được kiểm toán độc lập, có sự phản biện khoa học từ đầu, người dân sẽ không còn phải ngậm ngùi, xót xa, khi tiền thuế của mình bị phung phí và trục lợi. Không thể để những “nhóm lợi ích” ẩn náu dưới “bóng” chủ trương. Khi thấy được sai lầm có khi người đưa ra chủ trương đã “hạ cánh” an toàn! Đinh Hoàng Bài đăng Báo Người cao tuổi ngày 24/8/2016

Pokemon  Trò chơi Pokémon Go, một sản phẩm công nghệ thông tin của Công ty Nitendo bên xứ Phù Tang vừa đổ bộ vào Việt Nam đã thu hút hàng nghìn người lao vào say mê, hào hứng. Một mục tiêu ảo nhưng trò này bắt người chơi phải vận động. Đến được đích, “tóm” được “mồi” rồi nhưng thực ra là... chẳng có gì cả! Đó chỉ là hình ảnh được lập trình trong chính chiếc điện thoại thông minh của bạn. Kết quả là ảo nhưng sự tiêu tốn công sức, thời gian và hiểm họa với chính người chơi là có thật! Trò chơi Pokemon buộc người chơi đuổi theo ảo ảnh Nền kinh tế nước ta cũng đang tồn tại câu chuyện tựa trò Pokemon Go. Theo số liệu của cơ quan thống kê, trong số gần 300 tỉ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) mà Việt Nam thu hút được từ trước tới nay, có một nửa là vốn ảo. Các chuyên gia kinh tế cho rằng, đây là hậu quả của việc ưu đãi theo quy mô nên một số nhà đầu tư nước ngoài có xu hướng đăng kí vống số vốn để nhận được nhiều ưu đãi. Có thể kể đến mấy dự án "khủng" như Tập đoàn dầu khí PTT (Thái Lan) với dự án lọc hóa dầu Victory Nhơn Hội (Bình Định) có vốn khổng lồ, lên tới 27 tỉ USD. Sau khoảng 6 năm "đủng đỉnh" đeo bám, mới đây PTT đã chính thức thông báo hoãn thực hiện dự án. Hay dự án Nhà máy thép Guang Lian (Đài Loan) ở Khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi) vốn 2 tỉ USD sau 10 năm “nằm im” đã bị rút giấy phép… Hiện có khoảng 150 tỉ USD vốn FDI ảo đang nằm trong các dự án treo, đăng kí rồi không thực hiện hay nhiều dự án đăng kí rồi triển khai nhỏ giọt… Phác thảo Tổ hợp lọc hóa dầu Victory. Ảnh Zing.vn Nhà đầu tư nước ngoài khai vống vốn lên như vậy để sử dụng nhiều đất, gây lãng phí, dễ tạo cơ hội cho việc "đi đêm" giữa người cấp đất và nhà đầu tư. Việc khai vống vốn còn để lợi dụng trốn thuế nếu có đầu tư thực. Vốn khống đã thật sự tạo nên con số ảo trong nguồn tiền đổ vào Việt Nam. Cái ảo này khiến cho những nhà đầu tư thật sự, đàng hoàng thấy e ngại vì trong những lĩnh vực của mình đã có nhà đầu tư "khổng lồ" khác giữ chỗ. Vô hình trung chúng ta gạt những nhà đầu tư đàng hoàng ra để kéo vào những nhà đầu tư cơ hội, trục lợi. Tình trạng này còn nguy hiểm bởi nhà đầu tư lấy đất nhưng không triển khai, tạo nên những dự án treo, người dân mất đất cho dự án, tiềm ẩn phát sinh nhiều hệ lụy về kinh tế, xã hội… Những khu đất vàng hàng trăm ha đang bị bỏ phí, nằm phơi nắng mưa ở nhiều địa phương là có thật. Trong sự say sưa mời gọi đầu tư bằng mọi giá, nhiều địa phương như đang chơi trò Pokemon Go trong kinh tế, hỉ hả với những con số đầu tư ảo, khi giật mình nhìn lại mới ngấm và biết đâu sẽ phải giải quyết những hậu quả có thật.  Đinh Hoàng Bài đăng Báo Người cao tuổi  ngày 18/8/2016

“Được” cầm cố Bạn có tài sản đang cầm cố tại một tiệm cầm đồ. Trong khi nợ và lãi chưa trả, bạn lại đến lấy tài sản đó đi bán, liệu có được không? Tôi tin chắc không bao giờ được! Trong tình huống khác thì lại có thể, đó là bạn “mượn” đồ của một người đi cầm rồi “móc ngoặc” với tiệm cầm đồ để bán cùng nhau kiếm lời. Thực tiễn hiện nay đang có chuyện tương tự xảy ra. Ấy là một số dự án bất động sản đã bán cho người dân nhiều năm nhưng lại là tài sản của các “ông lớn” ngân hàng thương mại! Ví như dự án The Harmona quận Tân Bình, dự án chung cư The Rubyland quận Tân Phú, Cao Ốc Xanh quận 9 (TP Hồ Chí Minh) từng gây xôn xao dư luận và tạo ra sự bất an của nhiều cư dân sống tại các chung cư này. Mới đây Sở Tài nguyên và Môi trường TP Hồ Chí Minh công bố có đến 77 dự án khác cũng đang ở tình trạng tương tự, trong đó nhiều dự án đã bán cho người dân như chung cư Phú Thạnh, dự án Ruby Garden ở quận Tân Phú... Gần đây nhất, Sở Tài nguyên và Môi trường TP Hà Nội cũng công bố có 34 dự án bất động sản tương tự như trên. Theo các chuyên gia kinh tế, tài chính, việc chủ đầu tư bất động sản thế chấp dự án đang triển khai để vay vốn ngân hàng được pháp luật cho phép. Rất ít chủ đầu tư đủ nguồn vốn để thực hiện những dự án chung cư quy mô lớn. Trong nền kinh tế, đây là chuyện bình thường có lẽ không cần bàn. Việc đáng bàn ở đây là quy trình và cách thức vay vốn thực hiện dự án bất động sản, cách thức quản lí tài sản thế chấp của các ngân hàng hiện nay. Những gì đang diễn ra khiến mọi người có cảm giác ngân hàng rất “thờ ơ” với khối tài sản thế chấp nhiều tỉ đồng của họ. Chủ đầu tư muốn bán thì cứ bán, còn chung cư nghiễm nhiên vẫn của ngân hàng trên hồ sơ pháp lí. Vô hình trung người dân chung cư trở thành một phần trong “vật bảo đảm” của những “phi vụ làm ăn”. Có khi mua nhà xong, sống ở chung cư gần chục năm mà chẳng biết hình hài tấm sổ hồng sở hữu của mình thế nào. Họ thực sự bị lừa khi mua những căn hộ của ngân hàng nhưng lại trao tiền cho chủ đầu tư bất động sản! Sự thiếu minh bạch trong triển khai dự án cùng những rối rắm điều khoản pháp lí trong các hợp đồng mua nhà khiến người dân bị đưa vào một “ma trận” và luôn thua thiệt trước cách “làm ăn” của các ông chủ bất động sản - ngân hàng. Mong rằng cơ quan chức năng sớm có biện pháp hữu hiệu trong quản lí để các chủ đầu tư bất động sản không thể bán tài của người khác, các ngân hàng thương mại không thể tạo cơ hội cho những chủ đầu tư lừa đảo. Đừng để người dân trở thành con tin "được" cầm cố mà bất cứ ngày “xấu trời” nào cũng có thể bị đuổi ra đường! Đinh Hoàng Bài đăng Báo Người cao tuổi ngày 9/8/2016

Mở và khép Điểm sáng nhất trong Nghị quyết 35 của Chính phủ là chủ trương tạo mọi thuận lợi cho hoạt động đầu tư kinh doanh của doanh nghiệp, xây dựng một Chính phủ kiến tạo, liêm chính và phục vụ. Một trong những nguyên tắc của Nghị quyết này là các quy định về điều kiện kinh doanh phải rõ ràng, minh bạch, dễ thực hiện, có lộ trình phù hợp để sớm bỏ các loại giấy phép con, phí, phụ phí bất hợp lí. Nghị quyết như cánh cửa cơ hội kinh doanh được mở rộng đón chào doanh nghiệp. Tuy nhiên có những vấn đề lại đang bất cập so với chủ trương và quyết tâm trên. Giới doanh nhân đang rất quan tâm và lo lắng bởi quy định tại Điều 292 trong Bộ luật Hình sự năm 2015. Cụ thể Điều 292 quy định "tội cung cấp dịch vụ trái phép trên mạng máy tính, mạng viễn thông: Người nào cung cấp một trong các dịch vụ sau đây trên mạng máy tính, mạng viễn thông không có giấy phép hoặc không đúng nội dung được cấp phép … thì bị phạt tiền… hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 2 năm: …e) Các loại dịch vụ khác trên mạng máy tính, mạng viễn thông theo quy định của pháp luật". “Các loại dịch vụ khác...” ở đây là những dịch vụ gì? Liệu nó có quá nhiều loại dịch vụ để nhà làm luật không thể đưa hết được vào văn bản pháp quy? Cách đây chưa lâu, vụ quán cà-phê Xin Chào dù có những quy định "hai năm rõ mười" mà còn bị người có trách nhiệm cố tình làm trái, vậy thì những điều khoản chung chung, mơ hồ như trên khi thực hiện sẽ bị “biến thái” thế nào? Đây chính là những “kẽ hở” pháp luật vô tình được tạo ra cho những kẻ cơ hội “nhũng nhiễu" vì lợi riêng. Cộng đồng khởi nghiệp trẻ là những người lo lắng nhất, khi mà thương mại điện tử, dịch vụ trên mạng máy tính, viễn thông đang mở ra rất nhiều cơ hội cho sự kinh doanh sáng tạo. Môi trường mạng máy tính hiện không bó hẹp trong một quốc gia, đây là môi trường mở toàn cầu. Điều luật hạn chế lĩnh vực này vô hình trung chỉ “rào” với người Việt, không thể ngăn cấm người nước ngoài và như vậy sẽ tạo nên bất lợi lớn cho doanh nghiệp Việt Nam trong cạnh tranh. "Rào cản" này chắc chắn sẽ đẩy doanh nghiệp Việt đến với những môi trường thuận lợi hơn để đầu tư và việc “chảy máu chất xám” khó tránh khỏi. Ở Singapore, một doanh nghiệp nước ngoài muốn thành lập chỉ mất 2 ngày, vốn điều kiện tối thiểu là… 1 USD cùng nhiều ưu đãi. Hiện đã có khá nhiều doanh nghiệp start up (khởi nghiệp) trẻ của ta hướng sang Quốc đảo này. Chính phủ đang quyết tâm khắc phục tình trạng hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự. Nhưng, một số nội dung trong Điều 292 nêu trên có thể đã hình sự hóa quan hệ kinh tế. Nó như khép lại với nhiều người trẻ có ước mơ start up, họ không dám mạo hiểm bởi vào tù có khi còn “dễ” hơn khởi nghiệp! Hiện các bộ, ngành đang hoàn thiện Nghị định quy định điều kiện kinh doanh theo Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư. Các điều kiện kinh doanh trong các thông tư của cấp bộ hết hiệu lực đa phần được chỉnh sửa, đưa vào Nghị định. Khối lượng công việc của cả 1 năm nay cấp tập hoàn thành trong ít ngày, liệu văn những bản pháp quy mới có bảo đảm chất lượng? Các thông tư được "gom" lại và nâng lên thành nghị định thì chất lượng sẽ khó bảo đảm, rất dễ có những "chính sách trên mây". Nếu lại xảy ra chuyện như Điều 292 trong Bộ luật Hình sự thì sẽ thiệt hại không nhỏ cho sự phát triển và chẳng khác nào những cánh cửa đang khép lại trước doanh nghiệp. Đinh Hoàng

BOT - liệu đã hiểu đúng? Cụm từ tiếng Anh building-operating-transfer được hiểu là một dạng đầu tư theo hợp đồng xây dựng - kinh doanh - chuyển giao, viết tắt BOT. Những năm gần đây hình thức đầu tư BOT đã mang lại một nguồn lực không nhỏ từ doanh nghiệp ngoài Nhà nước cho phát triển kinh tế, nhất là lĩnh vực giao thông đường bộ. Theo nghĩa cụm từ này thì BOT được chi làm 3 phân đoạn: Đầu tư xây dựng (làm ra sản phẩm) - Kinh doanh (bán sản phẩm thu lợi nhuận) - Chuyển giao (bàn giao lại công trình cho Nhà nước khai thác khi hết thời gian “bán sản phẩm”. Vậy các công đoạn BOT giao thông ở ta hiện nay thực hiện thế nào? Gọi nôm na công đoạn đầu là nhà đầu tư “chế tác” sản phẩm. Là sản phẩm của tư nhân “sản xuất” để bán thì đó phải 100% là "mới. Sản phẩm ấy cũng phải chấp nhận sự công bằng trong cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường. BOT đường bộ thì phải là tuyến mới và người dân có thể lựa chọn đi hoặc không. Nhưng hiện nay ta thấy có những “sản phẩm” BOT “tân cổ giao duyên” và đơn tuyến. Ví như các tuyến đường cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ, Hà Nội - Bắc Giang… dự án BOT chỉ tu sửa, thảm lại bê-tông nhựa nâng cấp đường cũ từng được xây dựng bằng nguồn vốn Nhà nước với mức đầu tư ban đầu rất lớn; quốc lộ 6 Xuân Mai - Hòa Bình được thiết kế trên cơ sở cải tạo, nâng cấp tuyến cũ theo tiêu chuẩn đường cấp III đồng bằng và miền núi; quốc lộ 1 đoạn tại Quảng Bình cũng là nâng cấp đường cũ v.v. Nguồn vốn BOT gần đây được biết cũng không hoàn toàn của tư nhân, nhiều dự án vay ngân hàng thương mại được Chính phủ bảo lãnh. Tóm lại, công đoạn “chế tác sản phẩm”, nhà đầu tư đã được ưu ái về cơ chế đầu tư với những sản phẩm “tân cổ” vừa tốt, vừa "rẻ". Công đoạn kinh doanh cũng có nhiều điều đáng bàn. Ở những cung đường BOT “tân cổ” nêu trên, người dân đang như phải mua lại sản phẩm của chính mình với giá không rẻ. Bên cạnh đó nhà đầu tư còn được cơ quan chức năng tạo thuận lợi bằng biện pháp hành chính như: Đóng cầu tạo tuyến độc đạo (cầu BOT Hạc Trì và Việt Trì); nâng thành cao tốc sẽ cho phương tiện xe máy chuyển tuyến khác (Hà Nội - Bắc Giang); nâng giá vé tuyến đường cũ để nhằm tăng phương tiện đi tuyến mới (quốc lộ (QL) 5 với cao tốc Hà Nội - Hải Phòng…). Cách tính giá bán “sản phẩm” cũng chưa minh bạch. Khi mà các BOT chưa được kiểm toán mức đầu tư, giám sát thực tiễn lượng phương tiện khi thu phí thì khó đưa ra được mức giá phí đúng đắn, công bằng. Ngay nội bộ liên danh dự án BOT Pháp Vân - Cầu Giẽ đã không tin tưởng nhau về doanh thu phí và xảy ra mâu thuẫn. Vừa qua Cục Đường bộ giám sát thì mới biết bình quân một ngày trạm phí tuyến này thu được 1,985 tỉ đồng chứ không phải là 1,4 tỉ như họ báo cáo. Như vậy mỗi năm ngoài lãi theo doanh thu báo cáo, nhà đầu tư dự án này còn “dôi ra” được hơn 182 tỉ đồng. Mọi yếu tố đầu vào, đầu ra dự án luôn bí mật tựa “hộp đen” thì phần lợi thế luôn thuộc về nhà đầu tư BOT.   Công đoạn cuối cùng là chuyển giao xem ra rất xa vời. Đa số dự án BOT có thời gian thu phí 10 - 20 năm trong khi một số dự án vừa khai thác vài năm đường đã xuống cấp, hư hỏng (như QL 18 ở Quảng Ninh, QL 13 ở Lộc Ninh, Bình Phước, đường Mỹ Phước - Tân Vạn ở Bình Dương v.v). . Tuyến Hà Nội - Bắc Giang, Pháp Vân - Cầu Giẽ trước khi nâng cấp chưa phải đã hư hỏng nặng… Sau gần 20 năm nữa liệu chất lượng 2 tuyến đường này liệu còn bằng khi chưa nâng cấp? Lúc đó nếu đường BOT hư hỏng rồi thì còn gì để chuyển giao theo đúng nghĩa. Có lẽ lại phải chọn một nhà đầu tư BOT mới để sửa chữa, nâng cấp và... thu phí!   Đinh Hoàng Bài đăng Báo Người cao tuổi ngày 28/7/2016 Có thể gọi cách kinh doanh BOT hiện nay của ta là MMN (Mistletoe/Monopoly/Nontransferable), tạm dịch: Tầm gửi, Độc quyền và Không thể chuyển giao.

Gửi về Thanh Hóa:

Hậu câu chuyện “Sinh ra con… nợ”          Tại một xã thuộc huyện Hậu Lộc, Thanh Hóa tất cả chị em có chửa đẻ là sinh ra con… nợ!       Đó là chuyện có thật chứ chẳng phải tiếu lâm. Những con nợ “non” này vừa nhìn thấy mặt trời là phải nợ bố mẹ chúng 50.000 đồng một năm và kéo dài đến khi chúng lớn lên có thể kiếm tiền để trả nợ! Nguyên do xuất phát quy định của chính quyền xã là tất cả nhân khẩu từ 1 đến 60 tuổi phải đóng mỗi năm 50.000 đồng khoản tiền phí “xây dựng trường”. Tất nhiên các em chưa đi học nhưng sau này chắc cũng đi học nên đóng là đúng rồi! Trẻ thơ đóng phí khi mà chúng chưa kiếm được tiền thì nghiễm nhiên chúng phải vay bố mẹ, người thân đóng giùm và trở thành con nợ bất đắc dĩ.       Cùng với khoản “phí xây dựng trường”, địa phương này còn thu hàng chục loại phí khác khiến nhiều gia đình lâm cảnh nợ nần, cuộc sống lao đao. Những người chậm, nợ tiền phí với xã, khi con em đến xin xác nhận hồ sơ, lý lịch... sẽ được “quan” xã xác nhận một câu xanh rờn “Bản khai lí lịch của anh, chị… là đúng. Gia đình chưa chấp hành nghiêm chính sách, quy định của địa phương”! Và hệ quả tất yếu xảy ra: Chẳng có cơ quan, doanh nghiệp nào dám nhận những người có bản lý lịch với xác nhận như thế. Vậy là cái vòng luẩn quẩn tiếp diễn - không nghề nghiệp, công ăn việc làm (trừ ở tại quê làm nông nghiệp) - thêm đói kém - không thể có tiền đóng phí cho xã.       Thanh Hóa là quê hương của cố nhà văn Phùng Gia Lộc, tác giả của câu chuyện “Cái đêm hôm đó, đêm gì” từng gây xôn xao dư luận cả nước một thời. Đó là câu chuyện người dân tại xã Phú Yên, huyện Thọ Xuân chịu cảnh sống như những năm 30 của thế kỷ trước. Nửa đêm trống dục trống dồn, dân quân đi thu phí thuế làm náo động làng quê nghèo. Người dân nai lưng đóng góp hàng chục loại phí khiến cuộc sống vô cùng khốn đốn. Những tưởng từ bài học Thọ Xuân, Thanh Hóa đã có những bài học quý giá để không lặp lại, nhưng xem ra chuyện cũ đang tái diễn ở cấp độ còn thâm thúy và cay đắng hơn!       Được biết ngôi trường mà xã trên xây từ tiền đóng góp của dân là hơn 1 tỷ đồng. Đến nay xã đã thu dân được hơn 2 tỷ đồng nhưng chưa có dấu hiệu ngừng thu. Chắc địa phương vẫn cần ngân sách để sau này ngôi trường đó xuống cấp sẽ có tiền sửa chữa!       Mong những gia đình kinh tế khó khăn tại địa phương trên đừng dại mà đẻ ra những con nợ! Đinh Hoàng (Đã đăng ngày 30/5/2015) "Vĩ thanh"       Cứ ngỡ dư luận năm trước đã giúp chính quyền các cấp từ tỉnh tới thôn ở Thanh Hóa có biện pháp chấn chỉnh. Thế nhưng nhìn vào các khoản đóng góp của một thôn của xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc (mà báo Dân trí mới đây cho biết) thì sẽ hiểu, địa phương này chẳng làm gì:        Tại thông báo của thôn Hợp Minh (xã Minh Lộc, huyện Hậu Lộc) gửi các hộ dân ghi rõ: “Thu quỹ thiếu niên, bóng đá là 30.000đ/khẩu/năm, phúc lợi xã hội 20.000đ/khẩu/năm, quỹ thôn làng văn hóa 20.000đ/khẩu/năm, quỹ khuyến học 10.000đ/khẩu/năm, quỹ họp dân là 50.000đ/hộ/năm”.       Ngoài các khoản thu từ thôn, xã lại tiếp tục đặt ra một loạt các khoản thu khác như: Quỹ đền ơn đáp nghĩa 7.000đ/lao động/năm; quỹ bảo trợ trẻ em  5.000đ/hộ/năm; quỹ chăm sóc người cao tuổi 10.000đ/lao động/năm; quỹ an ninh - quốc phòng 40.000đ/hộ/năm; quỹ phòng, chống thiên tai 15.000đ/lao động/năm v.v.       Vậy là những con “nợ non” không chỉ có đóng tiền xây dựng trường, chúng vinh dự được góp phần vào các quỹ như thiếu niên, bóng đá, phúc lợi xã hội, thôn làng văn hóa, quỹ khuyến học và cả quỹ... họp dân!       Minh Lộc có 2.900 hộ với hơn 14.000 nhân khẩu thì số tiền mà chính quyền các thôn thu của dân nghèo không hề nhỏ. Chẳng biết hiệu quả mà các quỹ mang lại thế nào nhưng cái gánh nặng thì đang đè lên những đôi vai gầy guộc của người dân nghèo! Đinh Hoàng

Chuyện vui:

Đề án giảm biên       Lãnh đạo huyện Thăng Biên quyết “tuyên chiến” với tình trạng biên chế cồng kềnh đã phình to hết cỡ, tựa quả bóng bay sắp nổ.         Huyện ban hành Đề án đặc biệt (đây là đề án thứ 5 trong 10 năm qua). Mục tiêu giảm 15% biên chế trong tổng 150 công chức. Cụ thể là bộ máy sẽ giảm còn 128 biên chế.       Để tránh “đánh trống bỏ dùi”, “đầu voi đôi chuột” như những lần trước, kì này huyện lập một Ban Công tác giảm biên chế (gọi là Ban Giảm biên).       Để bố trí nhân sự vào Ban này lấy từ đâu? Trích từ các phòng ban thuộc cơ quan rất khó, cán bộ ngoài chức danh chính, hầu hết đã kiêm nhiệm ít cũng 1-2 chức danh khác, người đi họp còn thiếu, sao mà bớt được? Cuối cùng huyện cũng phải nhặt đủ người từ các cơ quan cho Ban Giảm biên. Đồng thời tuyển dụng thêm để thay vào chỗ thiếu của cơ quan bị cắt cử người cho Ban Giảm biên. Người được tuyển dụng bù đắp hầu hết là con em cán bộ trong huyện, trên tỉnh gửi gắm.       Nâng lên đặt xuống cuối cùng chốt số công chức cho Ban Giảm biên là 16.       Nhưng phục vụ Ban Giảm biên, bộ phận văn thư, đánh máy cơ quan huyện cũng cần thêm 2 nhân viên.       Bộ phận vệ sinh, tạp vụ đề nghị thêm 2 người do công việc phát sinh từ Ban mới.       Do lượng người ăn tại bếp tập thể tăng gần 20 người nên nhân viên nhà ăn cũng cần bổ sung 2 người.       Ban Giảm biên nhanh chóng ổn định và vận hành theo kế hoạch.       Guồng máy hoạt động nhịp nhàng, nỗ lực. Sau 1 năm miệt mài nghiên cứu thực tiễn kết hợp với đánh giá sâu sắc về lí luận, Ban Giảm biên đề xuất một bản Kế hoạch giảm biên chế rất khoa học, có tính khả thi cao. Theo đó, biên chế khối cơ quan huyện sẽ được tinh giảm đúng 15% của số biên chế nghiên cứu là 150 người (tính chẵn sẽ giảm được 22).       Nhưng vấn đề mới phát sinh, hiện biên chế của cơ quan nay cả Ban Giảm biên đã là 172 người.       Vậy là cần tiếp tục nghiên cứu để tinh giản biên chế theo đúng chỉ tiêu trên đã đề ra.       Đa số nhất trí giữ nguyên bộ máy Ban Giảm biên để nghiên cứu tinh giản biên chế của số 172 công chức hiện có. Mục tiêu lần này vẫn phấn đấu giảm 15%, tức phải giảm được 25 công chức để biên chế còn 147 người (chứ không thể là 128 người như mục tiêu ban đầu).       Huyện thăng Biên lại cần một Đề án mới về tinh giản biên chế... Đinh Hoàng

Vui vui

Manh chiếu to Ông Đầu hỏi ông Tư: - Đố ông biết manh chiếu nào to nhất? Ông Tư: - Chiếu thì có nhiều loại, nhiều cỡ to nhỏ chứ biết manh nào to nhất? Ông Đầu: - Có đấy. Loại chiếu to nhất trong các loại chiếu, đấy là chiếu đắp… dự án! Nhầm lẫn Hai bà già ngồi nói chuyện, một bà khoe: - Thằng con tôi đi xe máy cẩn thận lắm, dù đường vắng cũng chưa bao giờ nói đi quá 60 ki-lô-số một giờ. Bà bạn vẻ hiểu biết, chê: - Bà chẳng hiểu gì từ ngữ kĩ thuật cả, ai lại gọi thế. Phải nói là nó đi tốc độ không khi nào quá 60 phút trên một giờ! Đinh Hoàng

Chuyện vui: Cỗ máy quy trình Công ty Smart Man có đội ngũ cán bộ khá đông nên việc bổ nhiệm, đề bạt thường xuyên diễn ra. Thực hiện một quy trình chặt chẽ, nhiều khâu tuy khá tốn thời gian, vậy mà lần nào bổ nhiệm cũng xảy ra chuyện. Khi thì người được bổ nhiệm năng lực yếu, phải chuyển sang làm chuyên gia nghiên cứu (vì bằng cấp cao); người thì vừa bổ nhiệm lập tức râm ran chuyện chạy chọt, “cánh hẩu”; lại có trường hợp bổ nhiệm chưa ráo mực công an đã đến còng tay đưa đến trại giam vì phạm pháp. Chung quy tại cái quy trình bổ nhiệm, dù đã khá chi tiết, vẫn chưa hoàn thiện.       Công ty phát động cuộc thi “Phát minh quy trình bổ nhiệm cán bộ”. Sau một thời gian có nhiều sáng kiến, sản phẩm dự thi. Sản phẩm “Cỗ máy quy trình thông minh” của một kĩ sư phần mềm đạt điểm cao nhất, được lựa chọn. Công ty lập tức sử dụng cỗ máy thay con người làm công tác nhân sự. Người dự kiến bổ nhiệm được mời vào phòng đối chất với máy, trả lời các câu hỏi máy đưa ra: Họ tên, tuổi, gia đình, nghề nghiệp, chức vụ đã qua, thu nhập, tài sản hiện có, mối quan hệ bạn bè, trên dưới, quan niệm sống… cuối cùng là dự kiến chương trình hành động. Sau khi làm việc với cỗ máy, tất cả cán bộ trong quy hoạch của công ty bị loại! Nhân sự chủ yếu bị máy chấm các lỗi: Tham nhũng; năng lực quá yếu; bằng cấp cao mâu thuẫn với trình độ quá thấp; “cục bộ, bè cánh”… Công ty đành đưa số cán bộ ngoài quy hoạch để lựa chọn. Thật lạ, lập tức máy chọn đủ số người đạt tiêu chí. Nhưng đó toàn là kĩ sư thường, người trực tiếp sản xuất, kể cả “có vấn đề” như ngang ngạnh, hay chỉ trích lãnh đạo; người thì thẳng ruột ngựa, thanh tra xuống cứ tuồn tuột nói hết từ chuyện tốt đến chuyện xấu nội bộ v.v… Đáng ngại hơn, ngay sau khi có kết quả bổ nhiệm, giám đốc liên tục phải nghe các cuộc điện thoại của lãnh đạo tỉnh, bộ về nhân sự A, B… mà trên “tin tưởng” tại sao không được cất nhắc? Có người còn cho rằng công ty đã sử dụng cỗ máy vô cảm, phi nhân văn để làm nhân sự! Cuối cùng, công ty phải quay lại cách bổ nhiệm cán bộ truyền thống. Chiếc máy quy trình thông minh đành cất vào kho. Dự kiến khi nào xây dựng bảo tàng sẽ dùng trưng bày thành tựu khoa học kĩ thuật. Đinh Hoàng (Bài đăng Báo Người cao tuổi 01/7/2016)

Mở và đóng Với Nghị quyết 35, Chính phủ thể hiện quyết tâm tạo mọi thuận lợi cho sự đầu tư kinh doanh của doanh nghiệp, góp phần phát triển kinh tế đất nước. Doanh nghiệp có thể tự do kinh doanh mọi lĩnh vực mà pháp luật không cấm. Cánh cửa cơ hội kinh doanh như đã được mở toang đón chào doanh nghiệp. Tuy nhiên có những vấn đề lịch sử để lại đang bất cập so với chủ trương trên của Chính phủ. Hiện dư luận đang quan tâm tới quy định tại Điều 292 trong Bộ Luật Hình sự năm 2015. Cụ thể Điều 292 quy định tội cung cấp dịch vụ trái phép trên mạng máy tính, mạng viễn thông: Người nào cung cấp một trong các dịch vụ sau đây trên mạng máy tính, mạng viễn thông không có giấy phép hoặc không đúng nội dung được cấp phép, thu lợi bất chính… thì bị phạt tiền… hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 2 năm: a) Kinh doanh vàng trên tài khoản; b) Sàn giao dịch thương mại điện tử; c) Kinh doanh đa cấp; d) Trung gian thanh toán; đ) Trò chơi điện tử trên mạng; e) Các loại dịch vụ khác trên mạng máy tính, mạng viễn thông theo quy định của pháp luật. “Các loại dịch vụ khác...”. Bạn có hiểu được “khác” ở đây là những dịch vụ gì? Liệu nó có quá nhiều để nhà làm luật không thể đưa vào văn bản pháp quy? Có những quy định hai năm rõ mười mà người ta còn cố tình làm sai (như vụ quán cà-phê Xin chào), vậy thì những lĩnh vực mơ hồ như trên thì khi thực hiện trên thực tế nó sẽ “biến thái” thế nào? Điều luật mập mờ, không rõ ràng chính là những “kẽ hở” pháp luật được tạo ra cho những “nhũng nhiễu lợi ích”. Cộng đồng khởi nghiệp trẻ là những người băn khoăn, lo lắng nhất, khi mà thương mại điện tử, dịch vụ trên mạng máy tính, viễn thông đang mở ra rất nhiều cơ hội cho sự kinh doanh sáng tạo. Môi trường mạng máy tính hiện không chỉ bó hẹp trong một quốc gia, nó là môi trường mở toàn cầu. Hàng rào cản trở kinh doanh lĩnh vực này vô hình trung lại chỉ “rào” với người Việt, không thể ngăn cấm người nước khác và như vậy sẽ tạo nên bất lợi cho doanh nghiệp Việt Nam trong cạnh tranh. Chính phủ đang quyết tâm khắc phục tình trạng hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự. Nhưng, một số nội dung trong Điều 292 nêu trên như đã hình sự hóa quan hệ kinh tế. Và nó như đang đóng lại với nhiều người trẻ có ước mơ start up, khi mà họ không dám mạo hiểm vì vào tù có khi còn “dễ” hơn khởi nghiệp! Những ngày này cũng đang là thời hạn chót để 17 bộ, ngành hoàn thiện Nghị định quy định điều kiện kinh doanh theo quy định của Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư. Các điều kiện kinh doanh trong các thông tư của cấp bộ sẽ đương nhiên hết hiệu lực từ 1/7/2016, nếu không được nâng cấp lên thành nghị định của Chính phủ. Khối lượng công việc của cả năm trời nay phải cấp tập hoàn thành trong ít ngày, liệu văn bản pháp quy có bảo đảm chất lượng? Nếu lại xảy ra chuyện như Điều 292 trong Luật Hình sự thì ai sẽ chịu trách nhiệm? Cộng đồng doanh nghiệp đang lo ngại nhiều “giấy phép con” sẽ trở thành điều luật của Nghị định, chẳng khác nào những cánh cửa đóng lại trước doanh nghiệp. Đinh Hoàng

Bóng nón, hình em Từ lần em ngước nhìn anh Nụ cười nở sáng nửa vành nón nghiêng Xinh xinh đôi lúm đồng tiền Hàm răng, quai nón làm duyên che hờ. Anh thành người của mộng mơ Thương sao chiếc nón bài thơ che đầu Quen nhau? Ừ mới quen nhau Rồi xa ai biết ai đâu mà tìm. Lần theo bóng nón anh nhìn Bao nhiêu gương mặt dịu hiền hồng tươi “Lúng liếng là lúng liếng ơi” Bao nhiêu cặp mắt một thời long lanh Cái nhìn như nói với anh  Nụ cười dưới nón riêng dành người thương. Dẫu đi dười bóng bạch dương Quên sao khóm trúc quê hương la đà Nghe nhiều câu hát miền xa Vẫn không thiếu được dân ca quê mình Gặp bao mái tóc bạch kim Tóc đen tha thướt anh tìm, anh mong.        Nón che cho má em hồng Hình em sẵn ở trong lòng từ lâu Đi nơi đâu, đến nơi đâu  Vẫn em phía trước với câu dịu hiền Mắt đen lung liếng làm duyên  Nụ cười đôi lúm đồng tiền anh say.  Tình như sóng vỗ gió lay Anh như cánh én biết bay phương nào Đành nhìn bóng nón quai thao Để tìm về đó, ngày nào thấy em.

(Tiếp theo chuyện vui Đề án mở trường) Hình thức tù mới Nghe câu nói của Bắc Đẩu “một năm tù cũng chỉ mùa Thu ở ngoài” khiến Ngọc Hoàng tò mò và quyết làm một chuyến vi hành… tù thử. Quả nay ở hạ giới vào tù dễ như bỡn! Giả vai một người đói ăn, cướp chiếc bánh mì, chẳng cần lâu Ngọc Hoàng đã yên vị tại phòng giam dành cho tội phạm nguy hiểm (cướp giật) trong một nhà tù. Tuy đã hối lộ cho gã đại ca tù cùng phòng nhưng Ngọc Hoàng cũng không tránh khỏi một trận no đòn. Khi nhận thỏi vàng gần một kí của Ngọc Hoàng, gã đại ca trố mắt: - Mày chỉ là quân cướp vặt sao lắm vàng thế? Mà sao không đút cho bọn cai ngục để vào phòng AZ mà lại vào đây? (Hắn không biết thứ được biếu chỉ là đồ ảo do Ngọc Hoàng phù phép ra). Rồi làm theo mách nước của bọn tù cùng phòng, Ngọc Hoàng đã được bố trí đến buồng riêng mà tù nhân gọi là khu AZ (tức là bảo đảm mọi nhu cầu từ A đến Z), lịch sự như khách sạn 5 sao. Ngay tối đầu, vị cán bộ coi tù đến và hỏi: - Này, anh có nhu cầu giả trí không để tôi bố trí? - Ừ, thế cũng tốt, tối chẳng biết làm gì giết thời gian. Mà giải trí cái gì thế? - Còn gì bằng cái “khoản kia”, ông anh cứ giả bộ mãi, đã vào đây bụng dạ tay nào chả thế. Chưa hiểu “khoản kia” là cái gì nhưng vì sợ lộ, Ngọc Hoàng gật đầu: - Ừ, thử xem sao! Đang thiu thiu ngủ bỗng Ngọc Hoàng nghe tiếng gõ cửa nhè nhẹ bèn hỏi: - Ai thế? - Dạ, em đây ạ. - Có tiếng con gái. Ngọc Hoàng ra mở cửa, bất ngờ thấy một thiếu nữ xinh như hoa hậu Thiên Đình, vẻ e thẹn: - Em vào với anh được không ạ? - Chắc cô nhầm phòng rồi? - Không đâu ạ. Các anh ấy bảo em đến đây phục vụ anh giải khuây cả đêm nay mà. - Vừa nói cô gái vừa áp sát tấm thân mềm mại vào Ngọc Hoàng. Lúc này Ngọc Hoàng đã hiểu ra, đây chính là “khoản kia”. Sau khi nói rõ là không có nhu cầu song Ngọc Hoàng cũng đồng ý để thiếu nữ ở lại để tranh thủ tìm hiểu chuyện trần gian. Qua câu chuyện, Ngọc Hoàng biết nhiều chuyện lạ nơi trần thế. Cô gái xuất thân từ làng quê nông thôn, thất học vì nghèo khó. Rồi đi làm công nhân khu công nghiệp nhưng vất vả, lương thấp lại bỏ lên thành phố bán hàng rồi bị đưa đẩy đến nghề này. Cô gái tâm tình: - Bây giờ chỉ nông dân và công nhân khu công nghiệp là khổ thôi. Nông dân làm chỉ “nuôi béo” mấy ông sản xuất phân bón, thức ăn gia súc, thuốc trừ sâu, thương lái… Bán kiệt sức cũng chỉ đủ ngày hai bữa cơm ăn đạm bạc, chẳng đủ tiền nuôi con cái ăn học. Công nhân khu công nghiệp tuy lương cao hơn đôi chút nhưng làm quần quật như bị vắt chanh, môi trường ô nhiễm, chẳng mấy sẽ sinh bệnh tật. Chủ sử dụng khắt khe thời gian đến đi vệ sinh cũng phải theo thời gian quy định giữa ca. Chỉ có mấy phút nghỉ nên đó chỉ là thời gian để mọi người xếp hàng trước cửa nhà vệ sinh. Giữa giờ làm mà đi tiểu là bị phạt trừ lương, nhiều lần thì bị đuổi việc. - Đại gia các anh đi tù còn sướng gấp vạn lần nông dân, công nhân khu công nghiệp chúng em. Em không hiểu sao người ta lại cho đi tù kiểu này. Cứ cho các anh làm công nhân mấy tháng cũng đủ biết thế nào là tù.- Cô gái tâm tình. Thế rồi Ngọc Hoàng lại giả làm một công nhân vào làm thử tại Công ty điện tử Săn Lùng. Tại đây Ngọc Hoàng chỉ “trụ” được đúng một ca làm việc đã vội vã quay về trời với quyết tâm sẽ thay đổi hình thức phạt tù: Cho đi làm công nhân khu công nghiệp! Đinh Hoàng

Chuyện vui: Tài nguyên       Đang mải mê tưới tắm cho vườn cây cảnh trước sân, trưởng thôn Văn Hán không nhận ra tay Vơ, cán bộ địa chính đến từ khi nào đang nghênh đầu, vê cằm râu lởm chởm lên tiếng:       - Hết thời sốt cây cảnh rồi bác Hán ơi, nghĩ cách khác mà kiếm tiền. Thuế trâu bò ở Thanh Hóa       - Chú Vơ đấy à? - Trưởng thôn Hán không ngừng tay, nói - Chú có cách gì kiếm tiền? Chân trưởng thôn quèn như tôi thì kiếm chác gì? Đất đai thôn mấy năm đô thị hóa đã cắt, chém, bán hết rồi.       - Đất hết thì phải tìm nguồn tài nguyên mới chứ. Bác có nguồn tài nguyên không bao giờ cạn! - “Vơ địa chính” nói vừa nheo nheo cặp mắt lươn cười tủm tỉm.       Trưởng thôn Văn Hán:       - Cậu vốn là tay đầu nậu khai thác cát sông, sở trường chỉ là hút cát đem bán, nộp thuế tí ti gọi là, lãi bao nhiêu bỏ túi dễ dàng. Làm cán bộ quản lí đâu dễ. Mà này, cậu muốn nói nguồn tài nguyên gì thế?       - Là 2000 nhân khẩu trong thôn! - Vơ nói như đinh đóng cột.       - Cậu cứ nói chơi, dễ tôi đem dân đi bán cho nước ngoài được chắc?        - Ai lại bán dân. Xin hỏi bác nhé, nếu mỗi khẩu nộp 10.000 đồng thì thôn có bao nhiêu tiền?       Nhẩm tính vài giây, trưởng thôn nói:       - 20 triệu. Nhưng bỗng dưng vô lí ai người ta nộp tiền?       - Thế mới phải có sáng kiến. Theo em, có rất nhiều cách thu tiền có lí, đúng luật. Ví như ta lập cái quỹ gọi là “Quỹ chỉnh trang thôn văn hóa”, yêu các hộ cưới xin, ma chay… đóng đôi ba triệu gọi là. Rồi mở cái "Quỹ Xây dựng" yêu cầu ai xây nhà mới hay cơi nới, sửa chữa phải đóng cho thôn 10% giá trị công trình. Hoặc “Quỹ Cải tạo môi trường” thu trên đầu nhân khẩu vì càng đông người thì càng thải ra nhiều rác. Quỹ này có thể thu mỗi khẩu 5.000 - 10.000 đồng/tháng chẳng hạn. Chỉ vậy mỗi tháng đã có khối tiền rồi, tha hồ mà chi. Và…       Vơ  cao hứng ba hoa, trưởng thôn Văn Hán xua tay:       - Thôi thôi… tôi hiểu rồi, cậu đúng là tay kinh doanh, chợ búa, ranh mãnh.  Sức dân là tài nguyên     “Vơ địa chính” đã về, trưởng thôn Văn Hán tiếp tục tưới cây, vừa làm vừa ngẫm nghĩ: Chẳng nhẽ, nhân dân cũng là… tài nguyên?! Đinh Hoàng